Updates

Updates

8 juni 2018: Aanbevelingen wetgevingsoverleg Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring

Op 11 juni 2018 wordt het wetsvoorstel Wet terugkeer en vreemdelingenbewaring in de Tweede Kamer besproken. Dit wetsvoorstel moet de huidige Penitentiaire Beginselenwet vervangen. In het wetsvoorstel staan regels en faciliteiten voor vreemdelingendetentie beschreven. Het Meldpunt Vreemdelingendetentie maakt zich zorgen over het wetsvoorstel en doet via een brief de volgende aanbevelingen:

  • Het ‘prisonlike’ regime moet worden afgeschaft
  • Het beheersregime moet niet worden ingevoerd
  • Schrap isolatie als disciplinaire maatregel
  • Schrap de mogelijkheid tot visitatie
  • Voer ruime mogelijkheden in om te klagen over alle detentieomstandigheden
  • Breid de bezoekuren uit
  • Vreemdelingen in detentie moeten recht hebben op een zinvolle dagbesteding
  • Stel een kwetsbaarheidstoets in
  • Herhaalde detentie mag enkel in uitzonderlijke situaties worden toegepast en de maximale detentieduur mag nooit de 18 maanden overschrijden

31 maart 2018: Visitaties binnen de vreemdelingenbewaring

Het Meldpunt Vreemdelingendetentie heeft met een WOB-verzoek de nieuwste cijfers over visitatie binnen vreemdelingenbewaring ontvangen. Het gaat om het aantal visitaties over de jaren 2012 tot en met 2017. De cijfers geven ons antwoorden die niet stroken met informatie verkregen vanuit het Meldpunt Vreemdelingendetentie: de geregistreerde visitatiecijfers zijn onjuist.

Lees het volledige rapport met de nieuwste visitatiecijfers hier.

31 maart 2018: Isoleercelplaatsingen in grensdetentie Schiphol

In grensdetentie mogen geen disciplinaire maatregelen opgelegd worden. Dit betekent dat isoleercelplaatsing enkel op basis van een ordemaatregel kan worden toegepast. Het Meldpunt Vreemdelingendetentie ondervindt echter dat deze ordemaatregel ook wordt
ingezet in situaties waarin dit niet noodzakelijk en buiten proportioneel is.

Lees hier het volledige rapport over de isoleercelplaatsing in Schiphol.

30 maart 2018: Kabinet presenteert integrale migratieagenda

”Het kabinet geeft invulling aan de integrale aanpak door middel van een agenda met 6 samenhangende pijlers. De pijlers richten zich op het voorkomen van irreguliere migratie, het versterken van opvang en bescherming in de regio, het vormgeven van een solidair en solide asielstelsel binnen de Europese Unie en Nederland, minder illegaliteit en meer terugkeer, het bevorderen van legale migratieroutes, en het stimuleren van integratie en participatie. De agenda draagt bij aan het kabinetsstreven naar een menswaardig en effectief migratiebeleid.

Daarvoor is het van belang dat in ieder geval de bestaande (wettelijke) mogelijkheden voor bewaring niet (verder) worden ingeperkt en waar nodig worden verruimd.”

23 maart 2018: Brief aan de Tweede Kamercommissie van Justitie en Veiligheid

Op woensdag 28 maart stond er een Algemeen Overleg gepland van de Tweede Kamercommissie van Justitie en Veiligheid over Opvang, Terugkeer en Vreemdelingenbewaring. Het Meldpunt Vreemdelingendetentie doet via een brief een aantal aanbevelingen. Middels deze brief vraagt het meldpunt om de punten mee te nemen in het algemeen overleg van 28 maart 2018.

De volgende aanbevelingen worden gedaan:

  • Het beheersregime moet worden afgeschaft.
  • Geboeid vervoer mag alleen in uiterst noodzakelijke situaties met schriftelijke motivatie.
  • Herhaalde detentie mag enkel in uitzonderlijke situaties worden toegepast en de maximale detentieduur mag nooit de 18 maanden overschrijden.
  • De termijn voor het indienen van klachten moet worden verlengd en de behandelduur moet worden ingekort.
  • Schrap de mogelijkheid tot visitatie.
  • Schrap isolatie als disciplinaire (straf)maatregel in vreemdelingenbewaring.
  • Isolatie als ordemaatregel moet alleen in uiterst noodzakelijke gevallen worden ingezet.

21 maart 2018: Antwoord Kamervragen Jasper van Dijk SP

Op 21 maart heeft de regering alle vragen van Jasper van Dijk over het bericht dat mensen zonder verblijfsvergunning in Nederland te lang worden opgesloten in detentiecentra behandeld. De vragen inclusief de beantwoording kunt u hier vinden.

20 maart 2018: Reactie staatssecretaris op aanbevelingen en conclusies uit rapporten van Amnesty International

De staatssecretaris van Justitie en Veiligheid heeft naar aanleiding van een verzoek van de vaste commissie een reactie gegeven op de twee rapporten van Amnesty International: ‘het recht op vrijheid’ en ‘geen cellen en handboeien!’. De staatssecretaris gaat in op de conclusies en aanbevelingen van beide rapporten.

23 februari 2018: Infographic Meldpunt Vreemdelingendetentie 2017

Het Meldpunt Vreemdelingendetentie heeft een infographic van 2017. In deze infographic staat een overzicht van verschillende onderwerpen waar het Meldpunt zich in 2017 mee heeft bezig gehouden en waar het Meldpunt de vreemdelingen mee geholpen heeft. http://www.meldpuntvreemdelingendetentie.nl/infographic-2017/

22 februari 2018: Kamervragen naar aanleiding van rapporten Amnesty International

Op 22 februari zijn er naar aanleiding van de uitkomsten van de rapporten van Amnesty International Kamervragen gesteld door Jasper van Dijk van de SP. Hij stelt hier in totaal 17 vragen met betrekking tot vreemdelingendetentie en de conclusies van de rapporten van Amnesty International.

20 februari 2018: Rapporten Amnesty International

Het opsluiten van vreemdelingen staat volgens Amnesty International nog steeds op gespannen voet met de mensrechten. Die conclusie trekt Amnesty International op basis van twee onderzoeksrapporten: ‘Het recht op vrijheid. Vreemdelingendetentie:het ultimum remedium-beginsel’ en ’Geen cellen en Handboeien! Het beginsel van minimale beperkingen in het regime van vreemdelingendetentie’. Amnesty concludeert dat het regime onnodig streng is. Voor de twee rapporten spraken onderzoekers van Amnesty International met het Meldpunt Vreemdelingendetentie over de detentieomstandigheden van de vreemdelingen.

13 december 2017: De Nationale ombudsman: onaanvaardbaar oponthoud

De Nationale Ombudsman heeft in een rapport gesteld dat gedetineerden vaak te lang moeten  wachten in een cel in een gerechtsgebouw. Gedetineerden zitten regelmatig langer dan zes uur in de ophoudkamer te wachten tot ze opgeroepen worden en krijgen tijdens dit wachten weinig tot geen informatie over de duur van het wachten. Het Meldpunt Vreemdelingendetentie heeft ook meldingen gekregen over de duur van het wachten in de gerechtsgebouwen. Daar vertelden enkele bellers dat ze in een cel worden geplaatst met andere gedetineerden die mogelijk gedetineerd waren op straftitel. Dit gaf een onveilig gevoel. De kale cel zonder raam en met betonnen bank wordt beschouwd als een isoleercel. Het is er regelmatig te koud en er is geen mogelijkheid om te roken of te luchten.

29 november 2017: British Medical Association (BMA): Health and human rights in immigration detention

De landelijk vereniging van artsen in het Verenigd Koninkrijk (BMA) hebben een interessante rapport uitgebracht over de gezondheid van vreemdelingen in detentie. In dit rapport doen zij onder andere aanbevelingen omtrent gezondheidszorg in vreemdelingenbewaring.

09 november 2017: Myria: terugkeer, detentie en verwijdering van vreemdelingen in België

Myria, het federaal migratiecentrum van België, heeft een rapport geschreven over de terugkeer, detentie en verwijdering van vreemdelingen in België. In dit rapport doet zij enkele aanbevelingen omtrent terugkeer, detentie en verwijdering van vreemdelingen in België.

12 oktober 2017: Antwoorden op WOB-verzoek over herhaalde detentie en straf- en ordemaatregelen binnen vreemdelingendetentie

Het Meldpunt Vreemdelingendetentie doet onderzoek naar herhaalde detentie en straf- en ordemaatregelen binnen detentie. De onderzoekers Poonam Bharatsingh en Ruben Timmerman hebben een WOB-verzoek ingediend op 12 mei 2017. U kunt de antwoorden hier lezen.

26 september 2017: Reactie op het Inspectie rapport over de brand in DC Rotterdam

Naar aanleiding van ons rapport van 7 september 2016 over de brand in detentiecentrum Rotterdam, heeft de Inspectie Veiligheid en Justitie een onderzoek gedaan naar het verloop van de brand. Op 28 augustus heeft de Inspectie VenJ een rapport hierover uitgebracht. Wij hebben samen met Amnesty International en Dokters van de Wereld een schriftelijke reactie op dit rapport gegeven. Lees onze brief hier.

 

28 augustus 2017: Rapport van de Inspectie Veiligheid en Justitie over de brand in detentiecentrum Rotterdam.

“Op 25 mei 2016 vindt in het detentiecentrum Rotterdam (DCR) een celbrand plaats. Bij deze brand vallen geen slachtoffers. De Inspectie Veiligheid en Justitie (IVenJ) ziet in eerste instantie geen aanleiding om een onderzoek naar het incident in te stellen. Naar aanleiding van een rapport van Amnesty International, het Meldpunt Vreemdelingendetentie van de Stichting Landelijk Ongedocumenteerden Steunpunt (LOS) en Dokters van de Wereld over de gang van zaken rondom de brand en tegenstrijdige signalen over de gebeurtenissen bij de brand, besluit de Inspectie op 27 september 2016 alsnog om een eigenstandig onderzoek in te stellen.”

14 juli 2017: Recommendations on draft codifying instrument Administrative Detention of Migrants by the Council of Europe

The European Committee on Legal Co-operation of the Council of Europe wrote a draft codifying instrument to offer a coherent and clear set of international rules on the conditions of administrative detention of migrants. They have asked a written consultation on their draft instrument. The Meldpunt Vreemdelingendetentie has given the following recommendations:

  • Migrants should not be restrained (by handcuffs, anklecuffs, or body belts) during periods of transport
  • The use of isolation or solitary confinement as a disciplinary sanction should be altogether abolished within administrative detention for migrants
  • States should adopt specific measures to reduce and/or abolish cases of repeated detention of migrants where repatriation was unsuccessful during the first period of detention
  • Migrants should be allowed a sufficient amount of time to deliberate about and draft complaints. In particular, we recommend that migrants receive a minimum period of 14 days to submit formal complaints to the complaint body.
  • Complaints submitted by migrants should be processed within a reasonable period of time, and without undue delays. In particular, we recommend that formal complaints must be processed within a maximum period of 30 days.

Read our full comment here

Read the draft codifying instrument here

 

23 november 2016: Rondleiding detentiecentrum Rotterdam.

Vanuit Stichting ROS is er een rondleiding in het Detentiecentrum van Rotterdam georganiseerd. Met verschillende organisaties hebben wij grote delen van het detentiecentrum bekeken. Het was een prettige ontmoeting met veel gelegenheid voor vragen. Wij zijn blij om te zien dat het detentiecentrum vooruitloopt op de nieuwe wet en al een aantal verruimingen heeft toegepast, zoals interne vrijheden. Zo zagen wij dat de deuren tussen activiteitenruimtes gewoon open stonden en ook de luchtplaats vrij toegankelijk was. Er is ons verteld dat er een humanere lijn is ingezet. Dit geeft hoop voor de toekomst.

15 november 2016: Rondleiding Gesloten Gezinsvoorziening.

Het Meldpunt is met de coalitie Geen Kind in de Cel voor een rondleiding in de Gesloten Gezinsvoorziening geweest. Het Meldpunt was aangenaam verrast over de omstandigheden van de GGv. Een bijzonder prettige omgeving, ondanks de muur. Er was een open gesprek waarin gedachtes over het beleid en de praktische omstandigheden vrijuit gedeeld konden worden. Hoewel vreemdelingendetentie altijd een ingrijpende gebeurtenis is, zijn wij blij dat de omstandigheden -met name voor gezinnen met kinderen- verbeteren.

8 september 2016: Lessen Schipholbrand in de wind geslagen

Lees hier het volledige rapport Brand in het detentiecentrum Rotterdam

Nederlandse centra voor vreemdelingendetentie hebben nauwelijks lessen geleerd van de dodelijke Schipholbrand van elf jaar geleden. Dat concluderen Amnesty International, Stichting LOS en Dokters van de Wereld in het vandaag verschenen rapport Brand in het detentiecentrum Rotterdam. Afgelopen mei was er brand in het vreemdelingendetentiecentrum in Rotterdam. Het optreden tegen die brand en de nazorg voor de gevangenen vertoonden ernstige gebreken, zo blijkt uit het rapport. Mensen zijn later dan nodig uit hun cel bevrijd, in ieder geval vijf mensen werden naar aanleiding van de brand voor straf in een isoleercel opgesloten, geweldsgebruik door personeel is niet onderzocht, meerdere mensen werden ontkleed en gevisiteerd en er is waarschijnlijk onvoldoende rekening gehouden met de kwetsbaarheid van degene die de brand heeft veroorzaakt.

De Inspectie Veiligheid en Justitie heeft geen onderzoek naar de brand ingesteld. Daarom dringen de organisaties er bij staatssecretaris Dijkhoff van Veiligheid en Justitie op aan de gang van zaken rondom de brand alsnog te onderzoeken. De organisaties pleiten onder meer voor betere screening om vreemdelingendetentie van kwetsbare personen te voorkomen, afschaffing van plaatsing in isoleercellen als straf, adequate opvang en nazorg in geval van calamiteiten, afschaffing van visitatie, centrale celdeurontgrendeling in geval van calamiteiten en gedegen onderzoek bij incidenten waarbij door het personeel geweld is gebruikt.

Aanleiding voor het onderzoek
Bij de brand op 25 mei 2016 in het vreemdelingendetentiecentrum in Rotterdam vielen geen slachtoffers, maar de brand was voor veel gevangenen een traumatische ervaring. Velen van hen belden de dagen erna met het Meldpunt Vreemdelingendetentie van Stichting Los. Het waren verontrustende telefoontjes, die de voor dit rapport samenwerkende organisaties ertoe aanzetten onderzoek te doen naar wat er die 25ste mei precies gebeurd is.

De brand
De brand in het Rotterdamse detentiecentrum ontstond toen een gedetineerde vreemdeling zijn matras in brand stak. Er zaten 47 migranten op zijn afdeling, waarvan een deel in paniek raakte toen na het uitbreken van de brand de celdeuren niet meteen werden opengemaakt.

‘Ik had gehoord over de Schipholbrand en was bang dat ons hetzelfde zou overkomen. We zagen de bewakers langslopen, maar ze deden de celdeuren niet open. We bonsden op de deuren en riepen “Jullie laten ons hier toch niet stikken?” Een bewaker deed het luikje van onze cel open waardoor er nog meer rook de cel binnendrong.’

-Gedetineerde A (inmiddels uitgezet naar Congo)

Normen Onderzoeksraad voor Veiligheid niet nageleefd
Tijdens en na de brand ging er een hoop mis in het detentiecentrum. Zo werden deuren niet centraal ontgrendeld, waardoor de migranten pas konden ontsnappen toen de brandweer hen één voor één bevrijdde. De migranten brachten bij een temperatuur van 8 graden, onvoldoende warm gekleed, lange tijd door op een luchtplaats. Ze kregen daar geen dekens, eten en drinken.

Ook was er na de brand, voor zover wij konden nagaan,geen nazorg voor de migranten. Zij kregen geen psychosociale bijstand. Ten minste vijf mannen, onder wie degene die de brand veroorzaakte, werden zelfs in een isoleercel geplaatst, wat een extra traumatiserende ervaring is. Het personeel gebruikte tegen enkelen van hen geweld. Dat leidde niet tot een melding of onderzoek. Bovendien werden zij voordat zij in een isoleercel werden geplaatst gevisiteerd (ontkleed en lichamelijk onderzocht), terwijl die mensonterende methode volgens de staatssecretaris alleen nog in zeer uitzonderijke situaties en zeker niet standaard zou worden toegepast.

‘Ze brachten me geboeid naar de isoleercel en vroegen of ik wilde meewerken. Ik begreep het niet. Meewerken waaraan? Daarna werd ik bij mijn benen vastgepakt en op mijn buik op de grond gedrukt. De bewaker boog mijn benen zodat mijn hielen op mijn billen drukten. Ik hoorde een knak in mijn rug. Daarna moest ik mijn handen onder mijn buik doen en werd mijn onderbroek uitgetrokken. Ik schaamde me, er stonden twee vrouwelijke bewakers bij. Die konden mij naakt zien.’

De heer C tijdens een telefoongesprek met een medewerker van het Meldpunt Vreemdelingendetentie, 17 juni 2016

Dit alles laat zien dat de heldere normen diede Onderzoeksraad voor Veiligheid in haar rapport naar aanleiding van de Schipholbrand heeft gesteld, niet zijn nageleefd.

Vreemdelingendetentie
Nederland sluit ieder jaar duizenden vreemdelingen op in een gevangenis. Niet omdat ze een strafbaar feit hebben gepleegd, maar omdat ze wachten op behandeling van hun asielverzoek of op uitzetting. Vreemdelingendetentie mag alleen worden toegepast als het niet anders kan en alle minder ingrijpende mogelijkheden zijn uitgeput. De samenwerkende organisaties hebben meermaals geconstateerd dat vreemdelingendetentie in Nederland nog steeds niet alleen wordt toegepast als laatste redmiddel.

Aanbevelingen
Amnesty International, Stichting LOS en Dokters van de Wereld roepen de staatssecretaris op:

  • Stel een onderzoek in naar de gang van zaken rond de brand.
  • Implementeer de aanbevelingen van de Onderzoeksraad voor Veiligheid uit het rapport Brand cellencomplex Schiphol-Oost.
  • Voorkom vreemdelingendetentie door gebruikmaking van alternatieven voor detentie
  • Voorkom in alle gevallen detentie van kwetsbare vreemdelingen.
  • Zorg voor centrale ontgrendeling van celdeuren in geval van nood.
  • Schaf opsluiting in een isoleercel als strafmaatregel af.
  • Schaf visitatie af.
  • Zorg voor de slachtoffers van de brand in Rotterdam.

Het rapport
Amnesty International, Stichting LOS en Dokters van de Wereld baseerden hun rapport op berichten uit de media, verklaringen van elf gedetineerde migranten, en medische gegevens en dossierstukken van het detentiecentrum over de gedetineerden. Het rapport is op 7 september gestuurd naar de staatssecretaris, de Vaste Kamercommissie, de Inspectie Veiligheid en Justitie, Commissie van Toezicht bij het Detentiecentrum Rotterdam en de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

Lees het rapport Brand in het detentiecentrum Rotterdam

25 april 2016: Lancering van het rapport Opsluiten of beschermen? Kwetsbare mensen in vreemdelingendetentie van Amnesty International en Dokters van de Wereld en Het Meldpunt Vreemdelingendetentie.

18 maart 2016: Het Ministerie van Veiligheid en Justitie heeft de Rapportage Vreemdelingenketen van de periode januari – december 2015 uitgebracht.

Lees de rapportage hier.

14 januari 2016: Amnesty International is bezig met een onderzoek naar mensenrechten van migranten tijdens en ná hun terugkeer naar hun land van herkomst. Elk jaar keren vele migranten terug naar hun land van herkomst, omdat ze geen Nederlandse asielstatus hebben gekregen. Soms worden ze hierdoor gedwongen door de Nederlandse autoriteiten. Voor hun onderzoek is Amnesty geïnteresseerd  naar de ervaringen van mensen die gedwongen zijn teruggekeerd. Niet alleen in het uitzetcentrum en tijdens de vlucht, maar ook na aankomst in het land van herkomst.

Heeft u persoonlijke ervaring met gedwongen terugkeer, en wilt u uw verhaal met Amnesty International delen? Laat dan hier uw naam en telefoonnummer achter, zodat we u terug kunnen bellen. Hartelijk dank voor uw medewerking!

16 juni 2015: Op maandag 15 juni kwam bij ons een melding binnen dat een ongedocumenteerde zich van het leven had beroofd in Detentiecentrum Rotterdam. Het Meldpunt is geschokt en wenst alle betrokken veel sterkte toe.

Met regelmaat vertellen ingeslotenen ons hoe zwaar hun verblijf in detentie hen valt en dat suïcide soms de enige uitweg lijkt. Het laat zien dat een plotselinge inbewaringstelling en onzekerheid over de duur en eventuele uitzetting een zware tol eisen op de geestelijke gezondheid van ongedocumenteerden. Het Meldpunt roept de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie op vreemdelingendetentie humaner te maken en de ongedocumenteerden meer uitzicht te geven op een menswaardig bestaan.

6 maart 2015: Tijdens het Algemeen Overleg (AO) van 5 maart met staatssecretaris Fred Teeven is visitatie in vreemdelingendetentie besproken. Visitatie is al jaren een doorn in het oog van het Meldpunt Vreemdelingendetentie. De staatssecretaris berichtte dat vanaf nu naast de detentiecentra in Rotterdam en Zeist, ook het detentiecentrum in Schiphol over een bodyscan beschikt. De noodzaak om te visiteren is daarmee binnen vreemdelingendetentie verdwenen. Het Meldpunt blijft signaleren in hoeverre visitatie daadwerkelijk alleen nog als uiterlijk middel wordt toegepast.

3 maart 2015: Samen met Amnesty International en Dokters van de Wereld heeft het Meldpunt Vreemdelingendetentie onderzoek gedaan naar isolatieplaatsingen in vreemdelingendetentie. Jaarlijks worden honderden vreemdelingen geïsoleerd met mogelijk grote gezondheidsproblemen als gevolg.